Lettertypen zijn er in vele soorten en maten. Op deze webpagina's schept Miriam van der Have, docent en senior consultant bij Emday, orde in de chaos en wordt en passant uitgelegd wat de sterke en zwakke punten van diverse font-technologiën zijn.

Fonts - woordenlijst F

Engelse term voor vals cursief.

Ornament in de vorm van een bloem.

Ander woord voor achtergrond. Bijvoorbeeld een foto of een gekleurd vlak. Er zijn nog steeds mensen die het woord fond gebruiken terwijl ze font bedoelen.

In de traditionele typografie wordt een onderscheid gemaakt tussen een font en een lettertype. Een lettertype is de unieke combinatie van een letterfamilie (bijvoorbeeld Helevtica, Gill Sans of Bembo) en een stijl (bijvoorbeeld normaal, cursief , vet of vetcursief). Sommige oude typografen gebruiken een andere definitie: voor hen is de Helvetica Vet hetzelfde lettertype als de Helvetica Cursief.

De defininite van het begrip font luidde in de traditionele typografie heel anders. Een font is de verzameling tekens waaruit een lettertype is opgebouwd. Loodzetters hadden bijvoorbeeld een 12 punts Helvetica Cursief font en een 14 punts Helvetica Cursief font.

Sinds de uitvinding van de desktop publishing, worden beide woorden als elkaars synoniem gebruikt. Dus: een font is de unieke combinatie van een letterfamilie en een stijl.

In de laserbelichter wordt geen gebruik gemaakt van fontnamen, maar van fontnummers. Deze fontnummers, of fontID's moeten uniek zijn, ieder nummer mag dus maar éénmaal voorkomen. Als een fontID toch tweemaal voorkomt is sprake van een fontconflict.

In de laserbelichter wordt geen gebruik gemaakt van fontnamen, maar van fontnummers. Deze fontnummers, of Font ID’s moeten uniek zijn, ieder nummer mag dus maar éénmaal voorkomen. Als een Font IDtoch tweemaal voorkomt, is sprake van een fontconflict. Als de belichter font 12345 nodig heeft en dat nummer is toegekend aan twee fonts, loopt u een kans van vijftig procent dat het verkeerde font wordt gebruikt.

Hoewel alle belangrijke fontfabrikanten met elkaar afspraken hebben gemaakt om fontconflicten zoveel mogelijk te voorkomen, is er maar één goede manier om ze echt te voorkomen: gebruik fonts van maar één fabrikant. Wie grote hoeveelheden gratis ‘public-domain’- en bijna-gratis ‘shareware’-fonts gebruikt, vraagt gewoon om gigantische fontproblemen.

1) Set fontstijlen op basis van een gemeenschappelijk ontwerp. De fontfamilie Courier bestaat uit de stijlen Courier Normaal, Courier Vet, Courier Cursief en Courier Vetcursief. Andere fonts, zoals Garamond, Helvetica Neue, Gill Sans en Univers hebben een fontfamilie waarin soms tientallen variaties op hetzelfde basisontwerp zijn opgenomen.

2) Bij het Internet een reeks fonts waaruit kan worden gekozen bij de weergave van een webpagina. De voorkeur gaat uit naar het eerst genoemde font, maar als dat niet op het systeem aanwezig is, wordt geprobeerd het volgende genoemde font te gebruiken. Een fontfamilie wordt vaak opgenomen in een cascading stylesheet (CCS) waarmee de vormgeving van HTML-elementen wordt gedefinieerd. Onderstaand voorbeeld is afkomstig van de website van Emday en toont het gebruik van een fontfamilie voor een monospaced HTML-element (TT) en een proportioneel gespatieerd HTML-element (DIV):

TT {
font-family: Letter Gothic, Letter Gothic MT, Andale Mono, Courier, Courier New;
font-size: 10px;}

DIV {
font-family: Verdana, Arial, Helvetica, Geneva, sans-serif;
font-size: 10px;}

Programma voor het ontwerpen, bewerken of converteren van fonts, dat oorspronkelijk door Alsys werd uitgegeven maar dat nu wordt uitgegeven door Macromedia. Fontographer is beschikbaar in een Windows- en een Macintosh-versie. Het programma leest en schrijft Type1- , MultipleMaster- en TrueType-fonts in PC-, Unix- en Macintosh-formaat.

In hoofdstuk 10 Fontographer wordt uitgebreid ingegaan op de mogelijkheden van Fontographer.

Bij fontbeheerprogramma zoals Suitcase of Adobe Type Manager een groep fonts die vanuit het fontbeheerprogramma snel geactiveerd of gedeactiveerd kan worden. Omdat een groot aantal geactiveerde fonts het computersysteem zwaar belast, is het werken met fontset aan te raden.

Het vervangen van een ontbrekend font door een ander font. Adobe TypeManager en Adobe Acrobat kunnen ontbrekende fonts vervangen door twee speciale MultipleMaster fonts die dankzij een uitgebreide database met de belangrijkste kenmerken van allerlei fonts in staat zijn het ontbrekende font heel aardig na te bootsen. Niet zelden komt men er veel te laat achter dat fontsubstitutie heeft plaatsgevonden.

Zie gebroken schrift.

Nieuwe woorden, aanvullingen en correcties zijn altijd welkom bij Miriam van der Have (mvdh@emday.nl).