Lettertypen zijn er in vele soorten en maten. Op deze webpagina's schept Miriam van der Have, docent en senior consultant bij Emday, orde in de chaos en wordt en passant uitgelegd wat de sterke en zwakke punten van diverse font-technologiën zijn.

Fonts - woordenlijst U

De ruimte die gezette tekst nodig heeft groter maken door de spatieruimte tussen de woorden groter te maken. Dit is niet hetzelfde als aanspatiëren, want daarbij worden de letters verder uitelkaar geplaatst. Uitdrijven is het tegenovergestelde van inwinnen.

Uithangende cijfers worden gebruikt als cijfers midden in een tekst worden staan. Helaas bevatten de meeste fonts alleen tabelcijfers en slechts een aantal fonts bieden via zogenaamde expert fontsets de mogelijkheid om de fraai gespatieerde en beter leesbare uithangende cijfers te gebruiken. In plaats van uithangende cijfers wordt ook wel gesproken over mediaeval-cijfers.

Typografische verfijning van het uitvullen die voor het eerst werd toegepast bij Adobe InDesign. Bij normaal uitgevulde tekst lijkt de rechterkantlijn bij de punctuaties een beetje naar binnen te wijken. Dit komt door het gebrek aan gewicht tenopzichte van de overige tekens. Dit effect wordt voorkomen door de punctuaties iets over de rechterkantlijn te laten uithangen.

Voor tekst die in horizontale regels wordt gelezen (van links naar rechts of van rechts naar links) bestaan vijf basisinstellingen voor het uitlijnen van de tekst.

• linkslijnen
• rechtslijnen
• centreren
• uitvullen
• vrije regelval

Linkslijnen - Hierbij wordt de tekst tegen de linkerkantlijn geplaatst. De regels eindigen echter niet tegen de rechterkantlijn. De spaties zijn bij linkslijnende tekst allemaal even groot.

Zie uitlijnen.

Schrift waarbij geen onderscheid wordt gemaakt tussen kapitalen en onderkast, bijvoorbeeld Hebreews en Arabisch. Zie ook bicameral.

Computers slaan geen letters op, maar getallen. Deze getallen vormen de ingang tot een tabel. Oorspronkelijk werd gebruik gemaakt van een tabel met 127 posities. Deze tabel werd aangeduid met de naam ASCII (American Standard Code for Information Interchange). De ASCII-tabel bevatte geen accenttekens en werd daarom al snel uitgebreid naar de Extended ASCII-tabel, die 256 posities bevat. Deze codetabel wordt nog steeds door een groot aantal computersystemen gebruikt, hoewel ook andere code tabellen in gebruik zijn (bijvoorbeeld bij de Macintosh).

Voor een wereldwijd gebruik biedt de Extended ASCII-tabel echter te weinig mogelijkheden. In het verleden werd dit probleem min-of-meer opgelost door voor verschillende talen een eigen variant op de ASCII-tabel samen te stellen. Deze oplossing vormt echter een nieuw probleem als bestanden worden uitgewisseld. Door andere charactermappings worden dan de verkeerde tekens weergegeven.

Unicode is een codering waarbij de tekens van alle talen op eenvoudige wijze in een font zijn onder te brengen, zodat bestanden beter uitwisselbaar zijn. Deze aan de double byte gerelateerde codering wordt onder andere toegepast in TrueType-fonts en OpenType-fonts.

Adobe Acrobat en Adobe InDesign kunnen allebei overweg met Unicode, evenals de meest recente versies van MS-Word. Bij de besturingssystemen gelden Windows 2000, Windows XP, Mac OS 9.2 en Mac OS X als volledig Unicode-veilig.

• Website van het Unicode Consortium
• Unicode-testpagina met vele talen en schriftsoorten
• Unicode-ondersteuning voor Windows, Mac OS en Unix.
• De leden van het Unicode Consortium

Klik hier om te controleren of uw browser ook zoveel talen tegelijk kan weergeven.

Engels voor kapitaal.

Andere naam voor een Type 3-font.

Afkorting van Unicode Transformation Format. Een getal achter de afkorting geeft aan welke soort UTF bedoeld wordt. Voor het Internet wordt bijvoorbeeld veel gebruik gemaakt van UTF-8-codering.

Nieuwe woorden, aanvullingen en correcties zijn altijd welkom bij Miriam van der Have (mvdh@emday.nl).